Το «Νέο» που Μυρίζει Ναφθαλίνη

Το «Νέο» που Μυρίζει Ναφθαλίνη

του Απόστολου Αποστόλου

« …η “αλλαγή” είναι το ψευδοπρόβλημα που βάζει η εξουσία σ’ όσους την πιστεύουν, μέσω της Ιστορίας, που άλλωστε δεν υπάρχει παρά δια της εξουσίας… Χαμογελώ σαν το παιδί που βλέπει στο καλειδοσκόπιο τα ίδια γυάλινα θρύψαλα στις νέες τους-πολύ παλιές ανακατατάξεις. Γελώ με την παλιά και τη νέα πολιτική σαν καταφύγιο μιας δράσης που εξαντλείται στον εαυτό της. Αλλά λυπάμαι όσους ακολουθούν χωρίς να ξέρουν, ότι το νέο που διεκδικούν είναι η επιθυμία που τους λείπει.» Γιώργος Βέλτσος

Πως τα καινούργια κόμματα που δεν έχουν εισέλθει ποτέ στο Ελληνικό Κοινοβούλιο τραυλίζουν την ίδια αυθάδεια που τραύλιζαν τα παλιά; Πως τα νέα κόμματα ψελλίζουν τις ίδιες ρετσέτες με τις ρετσέτες που ψέλλιζαν τα παλιά κόμματα προσφέροντας έτσι τις ίδιες παλιές ετοιμοπαράδοτες λύσεις; Πως ακυρολογούν το πνεύμα της πολιτικής με την ίδια ορμή που ακυρολογούσαν και τα παλιά κόμματα; Τις απαντήσεις δεν τις φέρνουν τα λευκά περιστέρια ούτε τα άσματα. Αλλά οι απαντήσεις στα παραπάνω, είναι ότι ακόμη και τα κόμματα που για πρώτη φορά διεκδικούν την είσοδο τους στο Ελληνικό Κοινοβούλιο «συφιλιάζονται» από τη δύναμη της εξουσίας. Έτσι λοιπόν, και εκείνα με τη σειρά τους, πορεύονται στα ίχνη της περπατησιάς που άφησαν τα παλιά κόμματα, σε κείνη την άμμο της πολιτικής ερήμου.

Βέβαια η πολιτική πουλάει λέξεις και εικόνες. Έτσι λοιπόν πίσω από τον πολιτικό λεκτικό θόρυβο προβάλλεται η σχέση δύναμης και πίσω από την εικόνα με την ελληνοπρεπή μουσική και το λευκό περιστέρι με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης προβάλλεται το «άλλο» της πολιτικής που βουλιάζει στο «ίδιο» του πολιτικού χθες.

Το να σοβαντίζεις το κατερειπωμένο πρόσωπο της πολιτικής με αφηγήματα που από τη φύση τους αποτελούν τη λοκομοτίβα της εξουσίας δεν κάνεις τίποτε άλλο από το να συναντάς την παρακμή του παλιού. Φώναζε ο Γάλλος φιλόσοφος Μισέλ Φουκώ: «Όλες οι πολιτικές επιχειρηματολογίες, δεν είναι τίποτε άλλο παρά πρακτικές εξουσίες, δηλαδή εκφράσεις της θέλησης για δύναμη».

Και βέβαια μπροστά στην παραζάλης της βιασύνης τους αναζητούν φθαρμένα και καμένα πολιτικά πρόσωπα από το χθες που μυρίζουν ναφθαλίνη και έχουν δικαιώσει θριαμβευτικά το ISO της εξουσιολαχνείας τους. Αναγυρεύουν μαϊντανούς των τηλεπαραθύρων, αλλά και εκείνους που έδωσαν εισαγωγικές σε άλλα πολιτικά κόμματα και απέτυχαν, αλλά είναι πρόθυμου γυρολόγοι νέων κομμάτων μήπως και πιάσουν κανένα στασίδι. Ποτέ όμως οι νεοφανείς ηγετίσκοι δεν πηγαίνουν την κρυστάλλινη σκέψη. Ποτέ δεν διεκδικούν τα άφθαρτα πρόσωπα, και την πρωτοπορία του πολιτικού στοχασμού. Και αυτό γιατί οι αρχηγοί των πολιτικών κομμάτων που διεκδικούν (όπως διατείνονται) το νέο, μάλλον έχουν μια ντεμοντέ επίπλωση πολιτικής σκέψης στο μυαλό τους. Εξάλλου δεν κάνεις πολιτική με υπολογιστικούς φορμαλισμούς, ούτε θα κάνεις ποτέ πολιτική υπέρβαση με υπερβολές που επιδιώκουν απόδοση χρήσεως. Και επίσης δεν εντάσσεις την πολιτική στην προσαρμογή ενός άμεσου σχήματος μιας συνεχιζόμενης παράδοσης.

Είναι καιρός πια να μάθουν οι πολιτικοί αρχηγοί τι σημαίνει πολιτική σκέψη γιατί η πολιτική ημιμόρφωση γίνεται πατερίτσα του συστήματος. Ας μη μείνουν επιτέλους οι πολιτικοί κύτταρα μιας ανώμαλης απώθησης και ας μάθουν πώς θα ειδικευθούν στο να αφουγκράζονται την κοινωνία. Ας ψαχτούν για το τι είναι η ανεπίτακτη εξουσία των πολιτών, για το αδεές και την αδιαπραγμάτευτη ελευθερία και ας κυνηγήσουν τα όρη της γνώσης.

Ψιλά γράμματα θα πει κάποιος. Εκείνοι είναι λογοδοσμένοι στα ερείπια του χθες. Έτσι και αλλιώς έχουν λιποθυμήσει στο συμβιβασμό, ζουν στη ρουτίνα της συνήθειας και «αρχιτεκτονούν» το πολιτικό τοπίο της αντεστραμμένης λογικής επενδύοντας στο γεγονός μιας κοινωνικής αδυναμίας που κατατρώει τις σάρκες της πολιτείας.

Κεφαλαιοποιούν με την ίδια ευκολία στον πολιτικό αναλφαβητισμό που έχει γίνει ασχήμια και συνήθεια και βαφτίζουν πολιτική τον παροξυσμό της προφάνειας. Βέβαια το ότι η κοινωνία δεν αναγνωρίζει πλέον τις διαφορές, δεν βιώνει τις αντιθέσεις, δεν ξαγρυπνά όπως στο παρελθόν στα όρια των αναβαθμίσεων, αλλά σιτίζεται από το πολιτικό θέαμα και γίνεται έτσι υπάκουος θεατής του, γι’ όλα αυτά δεν έχουν να που τίποτα, οι νεοφανείς ηγετίσκοι γιατί μάλλον δεν του συμφέρει.

Εκείνο που επιχειρείται είναι οι πολίτες να λειτουργήσουν με ευχές παρακλητικές για τα πολιτικά πρόσωπα και να αναζητήσουν τους σωτήρες του. Βλέπετε οι υποσχόμενοι σωτήρες ξέροντας το βαθμό μηδέν της θεαματικής ψευδαίσθησης των πολιτών τζογάρουν στα αντανακλαστικά τους. Εξάλλου η πολιτική δεν αποτελεί το Liber mundi, αλλά τη φαντασίωση ενός άγραφου συμβολικού νεκρού κόσμου.

Άντε τώρα να σκεφτεί κάθε νέος πολιτικός αρχηγός ότι το ζήτημα της Δημοκρατίας σήμερα είναι ότι η έννοια του πολίτη έχει αντικατασταθεί από το χρήστη και τον πελάτη. Άντε να υποψιαστεί ότι η συμμετοχή του πολίτη έχει γίνει συναινετική αλληλοεπίδραση με την άνοδο της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης και επίσης πως η έννοια του πελάτη πήρε άλλη πολιτική «χρησιμότητα» και έγινε πολιτική επιλογή. Αυτά τα αφήνουν να σέρνονται και να κυβερνούν ενώ εκείνοι με την πολιτική τους προγύμναση προσπαθούν να γαλβανίσουν τις πλειοψηφίες της υποτεινούσης των ψηφοφόρων. Να λοιπόν, γιατί νέο και παλιό στην πολιτική συνταξιδεύουν στην ίδια επιταχυνόμενη κίνηση και ζουν το απόλυτο κενό τους.

Τελικά και το καινούργιο κρύβει την άβυσσο του, μην το ξεχνάμε.

* Απόστολος Αποστόλου. Καθηγητής Πολιτικής και Κοινωνικής Φιλοσοφίας

 

https://www.hereticalideas.gr/2026/05/to-neo-myrizei-nafthalini.html